|
 Arkusz organizacyjny jest:
- obligatoryjny w szkołach i przedszkolach publicznych,
- nieobowiązkowy w szkołach niepublicznych.
Powinien zawierać m.in.:
- liczbę pracowników ogółem, w tym pracowników zajmujących stanowiska kierownicze,
- liczbę nauczycieli ogółem, w tym nauczycieli zajmujących stanowiska kierownicze,
- liczbę pracowników administracji i obsługi, w tym pracowników zajmujących stanowiska kierownicze, oraz etatów przeliczeniowych;
- imię, nazwisko, stopień awansu zawodowego i kwalifikacje poszczególnych nauczycieli,
- liczbę godzin prowadzonych przez nauczycieli zajęć;
- liczbę nauczycieli przystępujących do postępowań egzaminacyjnych lub postępowań kwalifikacyjnych w roku szkolnym, którego dotyczy arkusz organizacji.
Przed rozpoczęciem prac nad arkuszem organizacyjnym dyrektor musi wziąć pod uwagę:
- obowiązujące przepisy i zmiany prawa,
- uregulowania dotyczące organizacji pracy szkoły wynikające ze statutu,
- przepisy prawa miejscowego wydane przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego (np. pensum nauczycieli na niektórych stanowiskach),
- lokalną politykę oświatową (np. liczebność w oddziałach ogólnodostępnych od klasy IV szkoły podstawowej) – nie są to jednak kwestie wiążące dyrektora,
- dane ilościowe szkoły.
Z ORZECZNICTWA
Dyrektor nie jest związany wytycznymi organu prowadzącego dotyczącymi opracowywania arkusza organizacyjnego, w szczególności obsady kadrowej (wyrok NSA z 8 listopada 2013 r. I OSK 1747/13).
Zmiany kadrowe odzwierciedlane w arkuszu
W pierwszej kolejności dyrektor musi przeanalizować, czy dojdzie do zdarzeń uzasadniających zmiany kadrowe, które potem należy odzwierciedlić w arkuszu organizacyjnym. Chodzi tu w szczególności o:
- częściową likwidację szkoły (np. likwidację jednej z filii),
- zmniejszenie liczby oddziałów (np. edukację wczesnoszkolną kończą 4 oddziały klas III, a pojawią się 3 oddziały klas I),
- inne zmiany organizacyjne (np. zakończenie kadencji dyrektora i konieczność zapewnienia mu pełnego wymiaru zajęć).
Kolejnym krokiem, jeszcze przed opracowaniem arkusza organizacyjnego, jest opracowanie kryteriów doboru do zwolnienia i redukcji etatu.
Kryteria doboru do zwalniania nauczycieli powinny być:
- obiektywne,
- rzeczywiste,
- niedyskryminujące,
- jasne i zrozumiałe dla nauczycieli.
Z ORZECZNICTWA
„Artykuł 20 ust. 1 pkt 2 ustawy z 1982 r. Karta Nauczyciela daje dyrektorowi szkoły kompetencję wyboru nauczycieli zwalnianych z pracy z uwagi na ustawowo określone potrzeby organizacyjne szkoły. To uprawnienie dyrektora szkoły może być zweryfikowane w razie pozytywnego wykazania, że wybór ten był rażąco dowolny lub oczywiście dyskryminował nauczyciela zwalnianego z pracy" (postanowienie SN z 11 października 2023 r. I PSK 156/22).
PROBLEM 1. Jak przyjąć kryteria doboru do zwalniania nauczycieli?
Żaden przepis prawa nie reguluje wprost tej kwestii. Dyrektor może wydać zarządzenie regulujące kryteria doboru. Kryteria doboru nie podlegają konsultacji z organami wewnętrznymi i zewnętrznymi m.in.: radą pedagogiczną, radą rodziców, organem prowadzącym, kuratorem oświaty, organizacjami związkowymi. Mogą być aktualizowane na każdy kolejny rok szkolny. Można je przyjąć na czas określony jak i na stałe.
Kryteria doboru do zwalniania nauczycieli nie są obowiązkowe, niemniej jednak ich przygotowanie przed ruchem kadrowym jest bardzo dogodne. Brak kryteriów doboru utrudnia wykazanie przed sądem, że wytypowanie nauczyciela do wypowiedzenia nie było rażąco dowolne ani dyskryminujące.
PROBLEM 2. Jak zestawić ze sobą kryteria doboru do zwalniania nauczycieli?
W praktyce można wprowadzić punktację za każde kryterium:
- Np. każde z kryterium może mieć przypisane co najmniej 2 stopnie realizacji, do których przyporządkowane są określone punkty.
- Nie wszystkie kryteria muszą mieć taką samą liczbę punktów.
- W przypadku, gdyby po podliczeniu punktacji dwóch lub więcej nauczycieli miało identyczną albo bardzo zbliżoną wartość uzyskanych punktów, wówczas niektórym kryteriom można przypisać większe znaczenie.
- Sąd zaakceptuje niewielkie odstępstwa, ale niedopuszczalne jest typowanie rażąco niezgodne z wynikami typowania.
Możliwa jest także hierarchizacja kryteriów:
- W przypadku, gdy kryterium nr 1 będzie niewystarczające, sięgamy po kolejne kryterium itd. aż do rozstrzygnięcia (należy jednak unikać nadawania priorytetu kryteriom odnoszącym się do sytuacji osobistej nauczyciela – wyrok Sądu Najwyższego z 9 lutego 2021 r. I PSKP 9/21; nie nadajemy też pierwszeństwa kryterium odmowy przyjęcia ograniczenia zatrudnienia).
- Można też połączyć punktację z hierarchizacją - w przypadku, gdy kryteria z grupy 1 nie będą wystarczające, sięgamy po kryteria z kolejnej grupy.
WSZYSTKIE PROBLEMY Z ROZWIĄZANIAMI »
|
Publikacja jest na rynku już 18 lat!
Zadzwoń 22 518 29 29
Napisz